Quốc hội thảo luận tại hội trường về các dự án luật

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, ngày 11-4, Quốc hội thảo luận tại hội trường về 3 dự án: Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý.

Quốc hội thảo luận tại hội trường về các dự án luật.

Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý, đại biểu Hà Sỹ Huân (Đoàn ĐBQH Thái Nguyên) đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện một số quy định liên quan đến người được trợ giúp pháp lý, trợ giúp viên pháp lý và trách nhiệm quản lý nhà nước nhằm bảo đảm tính chặt chẽ, thống nhất và khả thi khi tổ chức thực hiện.

Đối với quy định về người được trợ giúp pháp lý, đại biểu cho rằng việc bổ sung nhóm "người có khó khăn đột xuất do gặp thiên tai, hỏa hoạn" là cần thiết, song khái niệm "khó khăn đột xuất" hiện còn khá rộng. Nếu không có tiêu chí cụ thể, quá trình áp dụng có thể dẫn đến cách hiểu khác nhau giữa các địa phương, gây khó khăn trong xác nhận đối tượng thụ hưởng; đề nghị Ban soạn thảo quy định rõ hơn nội hàm của nội dung này hoặc quy định theo hướng nguyên tắc và giao Chính phủ quy định chi tiết.

Về nhóm "người nước ngoài được trợ giúp pháp lý theo điều ước quốc tế", đại biểu Hà Sỹ Huân cho rằng đây là quy định phù hợp với yêu cầu hội nhập. Tuy nhiên, để bảo đảm minh bạch, thuận lợi trong áp dụng, đại biểu đề nghị chỉnh lý theo hướng xác định rõ "người nước ngoài cư trú hợp pháp tại Việt Nam" là đối tượng được trợ giúp pháp lý trong trường hợp điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định. Đồng thời, cần giao Chính phủ hoặc Bộ Tư pháp quy định chi tiết hơn về phạm vi áp dụng, điều kiện cư trú, loại vụ việc được trợ giúp, trình tự, thủ tục chứng minh và nguyên tắc áp dụng điều ước quốc tế trong từng trường hợp cụ thể.

Về miễn nhiệm và thu hồi thẻ trợ giúp viên pháp lý, đại biểu Hà Sỹ Huân đề nghị nghiên cứu bổ sung trường hợp nghỉ hưu vào quy định tại điểm c, khoản 1, Điều 22 để bảo đảm đầy đủ, bao quát. Theo đó, quy định này nên được sửa theo hướng: "Nghỉ hưu, chuyển công tác khác hoặc thôi việc theo nguyện vọng".

Đại biểu Hà Sỹ Huân (Đoàn ĐBQH Thái Nguyên) phát biểu tại hội trường.

Quan tâm đến nội dung quản lý nhà nước về trợ giúp pháp lý, đại biểu Hà Sỹ Huân đánh giá cao việc dự thảo luật bổ sung quy định về ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số và triển khai chuyển đổi số trong hoạt động trợ giúp pháp lý. Đây là nội dung cần thiết trong bối cảnh yêu cầu liên thông dữ liệu, tiếp nhận yêu cầu trực tuyến, quản lý hồ sơ điện tử và kết nối với các nền tảng pháp lý quốc gia ngày càng rõ nét. Theo đại biểu Hà Sỹ Huân, nếu được triển khai hiệu quả, nội dung này sẽ góp phần nâng cao chất lượng trợ giúp pháp lý, đồng thời tạo thuận lợi hơn cho người dân trong tiếp cận dịch vụ.

Tuy nhiên, để bảo đảm tính đồng bộ trong tổ chức thực hiện, đại biểu Hà Sỹ Huân đề nghị bổ sung vào dự thảo luật một số nguyên tắc cơ bản, như: tiếp nhận yêu cầu trợ giúp pháp lý bằng phương thức điện tử; xây dựng, quản lý, khai thác cơ sở dữ liệu trợ giúp pháp lý; liên thông dữ liệu giữa các cơ quan có liên quan; đồng thời bảo vệ dữ liệu cá nhân và bí mật thông tin của người được trợ giúp pháp lý.

Liên quan đến trách nhiệm của chính quyền cơ sở, đại biểu Hà Sỹ Huân cho rằng cấp xã là nơi đầu tiên tiếp cận các trường hợp cần được trợ giúp pháp lý, nên cần quy định rõ hơn trách nhiệm của cấp này theo ba nhóm nhiệm vụ chính: Tuyên truyền, giới thiệu quyền được trợ giúp pháp lý; hỗ trợ xác nhận thông tin, hoàn cảnh, tình trạng của đối tượng thuộc diện được trợ giúp; và phối hợp với Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước trong các đợt trợ giúp pháp lý lưu động, nhất là tại địa bàn có đông người yếu thế.