Nhớ lời Bác Hồ dạy Thanh niên xung phong

Ma Phương Tân (sưu tầm) 18:22, 15/07/2026

Lúc sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu luôn dành tình cảm và sự quan tâm đặc biệt cho thanh niên nói chung và lực lượng Thanh niên xung phong (TNXP) nói riêng. Lực lượngTNXP được Bác Hồ kính yêu xác định là lực lượng xung kích của tuổi trẻ; đội quân phục vụ chiến đấu và kiến thiết đất nước; trường học lớn để rèn luyện thanh niên thành những người vừa có đức, vừa có tài.

Nhiều trường học chọn di tích Nà Tu là nơi sinh hoạt đoàn, đội, tổ chức kết nạp đoàn viên, đội viên.
Nhiều trường học chọn Di tích lịch sử Nà Tu là nơi sinh hoạt Đoàn, Đội; tổ chức kết nạp đoàn viên, đội viên. Ảnh: Vân Đoan

Nhân dịp kỷ niệm 76 năm Ngày truyền thống Thanh niên xung phong (15/7/1950 - 15/7/2026), chúng ta cùng nhớ lại lời dạy của Bác Hồ kính yêu khi Người về thăm đơn vị Thanh niên xung phong 312 Vĩnh Phúc qua lời kể của đồng chí Đặng Hữu Bao, Đại đội trưởng Đại đội 271 Trung ương. Câu chuyện được trích trong cuốn Lịch sử truyền thống Thanh niên xung phong Vĩnh Phúc (1950 - 2015) xuất bản năm 2015.

“ … Liên phân đội 312 TNXP thuộc quê hương Vĩnh Phúc vinh dự được Bác Hồ đến thăm. Đơn vị lúc đó có khoảng 200 người, trong đó 1/3 là nữ. Đa số cán bộ, chiến sĩ của đơn vị quê ở các huyện Vĩnh Tường, Yên Lạc, Lập Thạch... Đầu  năm 1951, đơn vị được giao nhiệm vụ bảo đảm giao thông, sửa chữa và bảo vệ cầu Nà Cù, thôn Nà Tu, xã Cẩm Giàng, huyện Bạch Thông, tỉnh Bắc Kạn, nằm trên Quốc lộ 3 đã bị máy bay địch ném bom đánh sập.

Chiều ngày 28/3/1951, đơn vị được cấp trên phổ biến, tối sẽ có đoàn Chính phủ đến thăm. Mọi người trong đơn vị, ai nấy rất hồi hộp và đoán già đoán non vì chưa được gặp lãnh đạo Chính phủ bao giờ và cũng chưa ai dám nghĩ TNXP lại được Chính phủ đến thăm.

Đội viên chụp ảnh lưu niệm tại Di tích lịch sử Nà Tu.
Đội viên chụp ảnh lưu niệm tại Di tích lịch sử Nà Tu. Ảnh: Vân Đoan

Sau bữa cơm chiều, trừ những đồng chí đi công tác xa, còn lại 150 người được lệnh tập trung ngồi vòng tròn quanh bên đống lửa trại. Vào khoảng 8 giờ tối thì có tiếng còi ô tô từ xa vọng tới, ánh đèn ngày càng gần. Rồi có đoàn người xuất hiện, trong đó có một cụ già dáng đi nhanh nhẹn, khỏe mạnh, mặc bộ quần áo ka ki, cuốn khăn quanh cổ, tay cầm chiếc mũ cát.

Không khí náo động, không ai bảo ai, mọi người đứng dậy, reo to “Bác Hồ, Bác Hồ”. Bác giơ tay chào và ra hiệu cho mọi người ngồi xuống. Rồi Bác hỏi đồng chí Ngô Kế, là Liên phân đội trưởng đơn vị 312: “Chú Kế, đây là TNXP tỉnh nào?”, đồng chí Kế nói “Dạ! thưa Bác, chúng cháu là TNXP Vĩnh Phúc”.

Bác hỏi thăm sức khỏe mọi người. Rồi Bác hỏi có ai nhớ nhà không? Đời sống sinh hoạt, học tập của TNXP ra sao? Bác hỏi tiếp: “Các cháu từ Vĩnh Phúc lên đây mất mấy ngày?”. Mọi người nói: “ Thưa Bác! Chúng cháu đi mất 6 ngày ạ”. Bác cười vui “Các cháu đi chậm quá. Còn Bác, đêm có khi Bác đi được 40km”. Bác căn dặn đã là TNXP thì bất kỳ việc gì trên giao, dù dễ hay khó, to hay nhỏ, ở lĩnh vực nào đều phải xung phong.

Trong lúc nói chuyện, Bác hỏi: Các cháu có thấy người ta đào núi không? .

Thưa Bác có ạ. TNXP chúng cháu đang đào được núi ạ.

Có thấy ai lấp được biển không?.

Mọi người ngơ ngác nhìn nhau, vì chưa ai được ra biển. Bác kể chuyện nhân dân Hải Phòng lấp biển để lấy đất trồng trọt…

Cuối cùng, Bác nói:

Bây giờ Bác tặng các cháu 4 câu thơ:

Không có việc gì khó,

Chỉ sợ lòng không bền,

Đào núi và lấp biển,

Quyết chí cũng làm nên.

Bác đọc đi đọc lại 2 lần cho mọi người nhớ. Sau đó, Bác bắt nhịp cho mọi người cùng hát “Kết đoàn”.

Từ đó, hàng ngày trước khi lên đường làm nhiệm vụ, các đơn vị đều đội ngũ chỉnh tề đứng dưới cờ Tổ quốc đọc 4 câu thơ của Bác.

Đến nay, 4 câu thơ của Bác tặng đơn vị TNXP 312 đã trở thành kim chỉ nam hành động cho thế hệ thanh niên Việt Nam.