Rừng trồng đang trở thành nguồn sinh kế quan trọng của nhiều hộ dân vùng cao Thái Nguyên. Cùng với mở rộng diện tích, người dân ngày càng chú trọng chăm sóc, bảo vệ rừng ngay từ những năm đầu, qua đó nâng cao tỷ lệ cây sống, chất lượng gỗ và hiệu quả kinh tế.
Gia đình ông Đinh Văn Thường, thôn Dương Phong, xã Bạch Thông huy động nhân lực chăm sóc rừng trồng cây bạch đàn.
Tại các xã Nghiên Loan, Bằng Thành, Cao Minh, Thượng Minh, Phúc Lộc…, rừng trồng phủ xanh nhiều khu vực đồi núi, mang lại nguồn thu nhập lâu dài cho người dân. Sau mỗi vụ trồng mới hoặc trồng lại rừng sau khai thác, các hộ chủ động phát dọn thực bì, trồng dặm, bón phân và phòng trừ sâu bệnh.
Xã Nghiên Loan hiện có trên 1.600ha rừng trồng từ 1 đến 5 năm tuổi. Những ngày này, tranh thủ thời tiết thuận lợi, người dân tích cực lên rừng kiểm tra, phát cỏ dại, dây leo, trồng dặm cây bị chết và chủ động phòng ngừa sâu bệnh.
Ông Dương Văn Quỳnh, Chủ tịch UBND xã Nghiên Loan, cho biết: Địa phương thường xuyên tuyên truyền, vận động người dân chăm sóc, bảo vệ diện tích rừng đã trồng. Các hộ chủ động bố trí nhân lực trong gia đình, tăng cường kiểm tra rừng, nhất là sau những đợt mưa lớn, gió mạnh. Tại những khu vực có địa hình dốc, người dân chú trọng thực hiện các biện pháp hạn chế xói mòn, bảo vệ đất, giảm tác động của mưa lớn đối với cây mới trồng. Những diện tích cây sinh trưởng tốt tiếp tục được chăm sóc để phát triển đồng đều, nâng cao chất lượng gỗ khi đến kỳ khai thác.
Cùng với Nghiên Loan, người dân xã Bạch Thông cũng tích cực đầu tư chăm sóc rừng. Gia đình ông Đinh Văn Thường, ở thôn Dương Phong, có hơn 5ha trồng bạch đàn, keo và quế. Sau ba chu kỳ khai thác, gia đình ông đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm từ khâu lựa chọn giống, chuẩn bị đất đến trồng và chăm sóc cây.
Theo ông Thường, để cây sinh trưởng nhanh, phát triển đồng đều, trước khi trồng, mỗi cây đều được bón lót. Trong hai năm đầu, gia đình tiếp tục bón thúc, thường xuyên phát cỏ quanh gốc và theo dõi sâu bệnh. Việc chăm sóc được duy trì cho đến khi cây khép tán, đủ khả năng cạnh tranh với cỏ dại và các loại cây bụi.
Ông Hà Ngọc Việt, Chủ tịch UBND xã Bạch Thông cho biết: Xã Bạch Thông hiện có trên 1.000ha rừng trồng. Nhìn chung từ thực tế sản xuất, nhiều hộ trồng rừng đã thay đổi cách nghĩ về rừng. Nếu trước đây, rừng chủ yếu được xem là nguồn thu nhập khi đến kỳ khai thác, thì nay quá trình chăm sóc được quan tâm ngay từ những năm đầu. Người dân hiểu rằng đầu tư công sức cho rừng cũng chính là đầu tư cho sinh kế lâu dài của gia đình. Địa phương cũng tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật trồng và chăm sóc rừng; vận động người dân sử dụng giống cây phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu.
Trên địa bàn 37 xã phía Bắc của tỉnh hiện có trên 100.000ha rừng trồng, trong đó nhiều diện tích đã trải qua từ 2 đến 3 chu kỳ khai thác. Sau mỗi chu kỳ, người dân tiếp tục trồng lại, chăm sóc và bảo vệ, duy trì nguồn nguyên liệu cho sản xuất, chế biến lâm sản. Chăm sóc tốt giúp cây sinh trưởng đồng đều, nâng cao năng suất, chất lượng gỗ và hiệu quả kinh tế.
Những cánh rừng phát triển ổn định còn góp phần duy trì độ che phủ, hạn chế xói mòn, bảo vệ đất, giữ nguồn nước và cải thiện môi trường sinh thái. Khi rừng được coi là tài sản cần đầu tư, chăm sóc và bảo vệ lâu dài, người dân sẽ có thêm động lực gắn bó với nghề rừng. Đây là nền tảng để phát triển kinh tế lâm nghiệp bền vững, tạo sinh kế ổn định và nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao.