Kiến tạo nền tảng cho phát triển bền vững

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, tỉnh Thái Nguyên đã và đang tập trung nguồn lực đầu tư đồng bộ hạ tầng viễn thông, dữ liệu và các nền tảng số dùng chung.

Từ mở rộng phủ sóng 5G, phổ cập cáp quang đến xây dựng trung tâm dữ liệu và triển khai mô hình một cửa số, hạ tầng số đang từng bước trở thành nền móng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, tạo động lực mới cho tăng trưởng bền vững.

Từ mở rộng phủ sóng 5G, phổ cập cáp quang đến xây dựng trung tâm dữ liệu và triển khai mô hình một cửa số, hạ tầng số đang từng bước trở thành nền móng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, tạo động lực mới cho tăng trưởng bền vững.

Hạ tầng viễn thông - nền móng cho chính quyền số, kinh tế số

Trong bối cảnh chuyển đổi số (CĐS) trở thành xu thế tất yếu, hạ tầng số được xác định là trụ cột nền tảng để hình thành phương thức quản trị hiện đại và mở rộng không gian phát triển.

Thực hiện Đề án CĐS giai đoạn 2024-2025 và Kế hoạch phát triển hạ tầng số đến năm 2025, Thái Nguyên xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm gồm: Phủ sóng mạng 5G tại các trường đại học, bệnh viện, khu dân cư; bảo đảm 100% tuyến cao tốc, quốc lộ có băng rộng di động 4G, 5G; phổ cập kết nối cáp quang băng rộng đến hộ gia đình. Đây là những bước đi mang tính chiến lược, tạo nền móng cho triển khai dịch vụ số trên diện rộng, thúc đẩy CĐS đi vào chiều sâu.

Trên cơ sở đó, hạ tầng mạng lưới viễn thông trên địa bàn tỉnh tiếp tục được đầu tư, mở rộng và nâng cấp đồng bộ. Đến nay, toàn tỉnh có 3.310 vị trí phát sóng với tổng số 6.260 trạm BTS gồm 3G, 4G và 5G, phủ sóng 99,7% dân số.

Số thuê bao điện thoại di động đạt khoảng 1,77 triệu, tương đương 104 thuê bao/100 dân; trong đó có 1,64 triệu thuê bao truy cập Internet băng rộng, chiếm trên 93%.

Thời gian qua, tỉnh Thái Nguyên tập trung nguồn lực đầu tư đồng bộ hạ tầng viễn thông, dữ liệu và các nền tảng số dùng chung, góp phần quan trọng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Ảnh: T.L

Đặc biệt, hạ tầng mạng 5G phát triển nhanh. Nếu như đầu năm 2025, toàn tỉnh mới có khoảng 100 trạm phát sóng 5G thì đến nay tăng lên 586 trạm, phủ sóng khoảng 68% dân số.

Việc mở rộng mạng 5G giúp người dân tiếp cận Internet tốc độ cao, đồng thời tạo nền tảng cho phát triển đô thị thông minh, y tế số, giáo dục số và các ứng dụng công nghệ mới.

Song song với mạng di động, hạ tầng cáp quang băng rộng được triển khai sâu rộng. Hiện nay, mạng cáp quang đã phủ 100% đơn vị hành chính cấp xã, tiếp cận 99,5% dân số, bảo đảm 95% dân số có khả năng truy nhập Internet băng rộng cố định với tốc độ lên đến Gbps.

Tổng số thuê bao Internet cáp quang đạt khoảng 363 nghìn, trong đó có 345 nghìn thuê bao hộ gia đình; tỷ lệ hộ gia đình có truy nhập Internet băng rộng cáp quang đạt 81%.

Sau thời điểm sáp nhập hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn, hệ thống viễn thông nhanh chóng được tối ưu và đồng bộ, bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt. Tỷ lệ phủ sóng di động được nâng từ 97% lên 99,7%; khoảng 20 thôn bản chưa có sóng, chủ yếu ở vùng đặc biệt khó khăn đang được triển khai phủ sóng, phấn đấu hoàn thành trước Tết Nguyên đán.

Lực lượng đoàn viên thanh niên trên địa bàn tỉnh luôn xung kích, tiên phong trong chuyển đổi số.

Cùng với đó, hệ thống thông tin liên lạc phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của cấp ủy và chính quyền các cấp được duy trì ổn định. Mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng, Nhà nước đã kết nối đến 100% sở, ban, ngành và toàn bộ xã, phường.

Mạng diện rộng của Đảng được triển khai đến 100% đảng ủy cấp xã, đáp ứng yêu cầu truyền dẫn thông tin mật, phục vụ hiệu quả các phiên họp trực tuyến, chia sẻ dữ liệu và triển khai các ứng dụng dùng chung liên thông.

Đồng chí Dương Hữu Bường, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, cho biết: Đầu tư hạ tầng số là yêu cầu chiến lược lâu dài. Nghị quyết số 57-NQ/TW đã đặt ra yêu cầu rất rõ về việc lấy khoa học, công nghệ và CĐS làm động lực phát triển. Thái Nguyên xác định phải đi trước một bước về hạ tầng số, từ viễn thông, dữ liệu đến các nền tảng dùng chung, nhằm tạo điều kiện cho các ngành, lĩnh vực triển khai CĐS đồng bộ và hiệu quả.

Phiên livestream tiêu thụ gà đồi Tân Khánh và các sản phẩm OCOP của tỉnh thu hút hàng nghìn lượt người xem, đặt mua hàng.

Hoàn thiện hạ tầng dữ liệu và các nền tảng dùng chung

Cùng với đầu tư hạ tầng viễn thông, tỉnh Thái Nguyên đặc biệt chú trọng phát triển hạ tầng dữ liệu và các nền tảng số dùng chung. Trung tâm tích hợp dữ liệu tỉnh hiện do Sở Khoa học và Công nghệ quản lý, vận hành theo tiêu chuẩn TCVN 9250:2012, đang vận hành ổn định 60 hệ thống thông tin trọng yếu, bao gồm các hệ thống dùng chung và cơ sở dữ liệu chuyên ngành phục vụ công tác quản lý, điều hành của các sở, ban, ngành.

Đáng chú ý, tỉnh đang thúc đẩy hợp tác đầu tư Trung tâm Dữ liệu có công suất tối thiểu 20MW với các đối tác trong và ngoài nước. Đây là hạ tầng lõi quan trọng, góp phần hình thành trung tâm lưu trữ và xử lý dữ liệu quy mô lớn, phục vụ CĐS, thu hút dòng vốn FDI công nghệ cao và nâng cao vị thế của Thái Nguyên trong mạng lưới hạ tầng số quốc gia.

Phối cảnh tổng thể Khu công nghệ thông tin tập trung Yên Bình.

Nền tảng tích hợp và chia sẻ dữ liệu LGSP tiếp tục được khai thác hiệu quả, với tổng số giao dịch lũy kế đạt hơn 7,3 triệu. Ứng dụng C-ThaiNguyen từng bước trở thành kênh tương tác quan trọng giữa chính quyền với người dân và doanh nghiệp, cung cấp các tiện ích như phản ánh hiện trường, cảnh báo, thông tin điều hành, tích hợp camera công cộng.

Đến nay, ứng dụng ghi nhận gần 469 nghìn lượt tải, hơn 110 nghìn tài khoản công dân và trên 5.000 lượt phản ánh hiện trường.

Trên nền tảng hạ tầng số được đầu tư đồng bộ, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh được đưa vào vận hành từ ngày 1/7/2025 theo mô hình một cửa số, kết nối với Cổng dịch vụ công quốc gia và các cơ sở dữ liệu quốc gia. 100% dịch vụ công trực tuyến đủ điều kiện được cung cấp toàn trình, 100% quy trình nội bộ thủ tục hành chính được điện tử hóa.

Phòng học Tin học tại Trường THPT Lê Hồng Phong được đầu tư đồng bộ, đáp ứng tốt nhu cầu dạy và học.

Chỉ trong hơn 5 tháng, toàn tỉnh đã tiếp nhận gần 426 nghìn hồ sơ, trong đó hồ sơ trực tuyến chiếm 83,53%; tỷ lệ nộp trực tuyến đạt 89,37%. Theo bộ chỉ số phục vụ người dân và doanh nghiệp, năm 2025 Thái Nguyên thường xuyên nằm trong nhóm 10 địa phương dẫn đầu cả nước.

Ông Nguyễn Đức Thành, ở phường Quyết Thắng, chia sẻ: Trước đây mỗi lần làm thủ tục hành chính tôi phải đi lại nhiều lần, chờ đợi khá lâu. Nay nhờ dịch vụ công trực tuyến cùng sự hướng dẫn tận tình của cán bộ tại bộ phận một cửa, hầu hết hồ sơ đều có thể nộp trên môi trường mạng, việc tra cứu tiến độ xử lý thuận tiện hơn. Thời gian giải quyết được rút ngắn, chi phí giảm, người dân không còn tâm lý e ngại khi tiếp cận cơ quan hành chính.

Song song với triển khai dịch vụ công trực tuyến, tỉnh xác định dữ liệu là tư liệu sản xuất mới, tập trung xây dựng, kết nối và làm giàu các cơ sở dữ liệu. Thái Nguyên đã hoàn thành kết nối 4 nhóm dữ liệu quốc gia gồm: Dân cư, đất đai, doanh nghiệp và tài chính; số hóa hơn 4,1 triệu hồ sơ đất đai; đồng bộ 100% dữ liệu hộ tịch và bản án, quyết định ly hôn, góp phần rút ngắn quy trình giải quyết thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng phục vụ.

Doanh nghiệp viễn thông phát triển thuê bao băng rộng cố định FTTH tới các hộ gia đình trên địa bàn tỉnh.

Cùng với đó, tỉnh đẩy mạnh thu hút doanh nghiệp công nghệ số, xúc tiến thành lập Khu công nghệ thông tin tập trung Yên Bình, từng bước hình thành hệ sinh thái công nghiệp số, tạo môi trường làm việc đạt chuẩn quốc tế và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.

Có thể khẳng định, đầu tư hạ tầng số theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy đổi mới phương thức quản trị, nâng cao chất lượng dịch vụ công và mở rộng không gian phát triển kinh tế số của tỉnh Thái Nguyên.

Với quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, Thái Nguyên đang từng bước khẳng định vai trò là một trong những địa phương tiên phong trong CĐS ở khu vực Trung du và miền núi phía Bắc, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.