Ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, người có uy tín không chỉ là những người được cộng đồng tín nhiệm mà còn là cầu nối đưa chủ trương của đảng, chính sách, pháp luật của nhà nước đến gần người dân. Bằng sự gương mẫu, gần gũi và tiếng nói có trọng lượng, họ góp phần tạo đồng thuận, tháo gỡ nhiều vấn đề ngay từ cơ sở.
Ông Hà Đức Thỏa (thứ 2 từ phải sang), người có uy tín ở thôn An Thọ, xã Thanh Mai, vận động người dân chấp hành chủ trương giải phóng mặt bằng Khu công nghiệp Chợ Mới 4.
Từ việc nhỏ ở bản làng
Xã Phú Thịnh vừa khởi công Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường vào Khu di tích nơi ở và làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1954 tại đồi Thành Trúc, xóm Đầm Mua. Công trình có tổng mức đầu tư 15 tỷ đồng, dài hơn 1,95km, dự kiến hoàn thành tháng 4/2027.
Để có mặt bằng thi công, nhiều hộ dân phải hiến đất, tháo dỡ cổng, tường rào và một số công trình trên đất. Trong quá trình vận động, cùng với cấp ủy, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể, người có uy tín đã trực tiếp đến từng gia đình tuyên truyền, giải thích để người dân hiểu và đồng thuận.
Tại xóm Đầm Mua, ông Triệu Văn Hồng, người có uy tín, là một trong những người tích cực tham gia công việc này. Nhiều năm làm trưởng xóm, ông hiểu hoàn cảnh, phong tục và tâm lý của từng hộ dân nên cách vận động cũng gần gũi, thuyết phục hơn.
“Chú Hồng là người có uy tín trong xóm, cũng đã đến vận động gia đình chúng tôi để thực hiện tuyến đường. Gia đình tôi luôn ủng hộ, chấp hành đầy đủ chủ trương, chính sách của Nhà nước”, anh Nguyễn Văn Đắc, người dân xóm Đầm Mua, chia sẻ.
Không chỉ vận động người dân thực hiện dự án, trong khoảng 2 năm qua, ông Hồng cùng Ban công tác Mặt trận và Chi bộ xóm đã tuyên truyền, vận động nhân dân mở rộng nhiều tuyến đường rộng từ 2-2,5m lên 6m. Riêng tại Đầm Mua, khoảng 4km đường xóm đã được mở rộng.
Theo ông Hồng, người có uy tín trước hết phải nắm chắc chủ trương, chính sách, sau đó giải thích để người dân hiểu lợi ích thiết thực đối với cộng đồng và từng gia đình. “Tôi luôn phối hợp với Ban công tác Mặt trận và Chi bộ để tiếp nhận chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước, của cấp ủy, chính quyền địa phương, từ đó tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành”, ông nói.
Cách làm ấy cũng được ông Hà Đức Thỏa, người có uy tín ở thôn An Thọ, xã Thanh Mai, thực hiện trong vận động giải phóng mặt bằng phục vụ các dự án phát triển hạ tầng.
Khi tuyến cao tốc Chợ Mới - Bắc Kạn triển khai qua địa bàn, ông Thỏa cùng các ban, ngành, đoàn thể tuyên truyền, vận động người dân thực hiện chủ trương giải phóng mặt bằng. Hiện ông tiếp tục tham gia vận động nhân dân phục vụ triển khai Khu công nghiệp Chợ Mới 4.
“Với tinh thần người có uy tín, tôi cùng các ban, ngành, đoàn thể vào cuộc tuyên truyền, vận động bà con chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước”, ông Thỏa cho biết.
Điểm chung ở những người như ông Hồng, ông Thỏa là họ sống ngay trong cộng đồng, hiểu phong tục, tập quán và hoàn cảnh từng gia đình. Vì vậy, tiếng nói của họ có sức thuyết phục không chỉ bởi nội dung tuyên truyền mà còn từ sự gương mẫu trong cuộc sống.
Kết nối ý Đảng với lòng dân
Từ những việc cụ thể ở thôn, xóm, vai trò của người có uy tín đang được phát huy trên nhiều lĩnh vực như xây dựng nông thôn mới, giữ gìn an ninh trật tự, giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội, hiến đất làm đường và tuyên truyền thực hiện các chủ trương liên quan đến tổ chức cộng đồng.
Tại xã Phú Thịnh, 41 người có uy tín đang tham gia tích cực vào các hoạt động tại cơ sở. Theo ông Nguyễn Hữu Đông, Phó Chủ tịch UBND xã, lực lượng này đã phát huy tốt vai trò cầu nối giữa chính quyền với nhân dân, góp phần đưa các chủ trương, chính sách đến gần cộng đồng.
Vai trò ấy càng rõ nét khi địa phương triển khai những vấn đề có tác động trực tiếp đến đời sống người dân. Tại xã Thanh Mai, cấp ủy, chính quyền và Mặt trận xác định người có uy tín là một trong những lực lượng quan trọng để chuyển tải thông tin đến cộng đồng.
Ông Nông Đình Kiểm, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Thanh Mai, cho rằng người có uy tín không chỉ giúp tuyên truyền, vận động mà còn là kênh để chính quyền nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân. Các chủ trương, chính sách khi được cung cấp đầy đủ cho người có uy tín sẽ được chuyển tải bằng cách thức gần gũi, phù hợp với từng cộng đồng.
Đây cũng là điểm khác biệt quan trọng của đội ngũ người có uy tín. Họ không chỉ truyền đạt thông tin một chiều mà còn lắng nghe, nắm bắt những băn khoăn, vướng mắc của người dân để phản ánh với cấp ủy, chính quyền. Sự tương tác hai chiều giúp nhiều vấn đề được giải quyết từ cơ sở, hạn chế phát sinh điểm nghẽn trong quá trình triển khai chính sách.
Ông Triệu Văn Hồng, người có uy tín xóm Đầm Mua, xã Phú Thịnh, vận động, hỗ trợ người dân phát triển kinh tế.
Theo Sở Dân tộc và Tôn giáo, sau hợp nhất, toàn tỉnh Thái Nguyên có 2.109 người có uy tín ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong đó, 268 người là bí thư chi bộ, 390 người là trưởng thôn, trưởng xóm, 77 người là trưởng ban công tác mặt trận, 280 người là cán bộ hưu trí cùng nhiều người là nghệ nhân, nhân sĩ, trí thức, chức sắc, trưởng họ, trưởng tộc và những người sản xuất, kinh doanh tiêu biểu.
Để đội ngũ này phát huy tốt hơn vai trò, tỉnh thực hiện đầy đủ các chính sách hỗ trợ, đồng thời quan tâm cung cấp thông tin, bồi dưỡng kiến thức và động viên tinh thần. Hằng năm, tỉnh bố trí kinh phí cấp báo, tổ chức hội nghị cung cấp thông tin, tập huấn, tham quan học tập kinh nghiệm; thăm hỏi, tặng quà dịp Tết, động viên khi gặp khó khăn, thiên tai, hoạn nạn và khen thưởng người có uy tín tiêu biểu.
Trong thời gian tới, việc rà soát, kiện toàn đội ngũ người có uy tín tiếp tục được thực hiện theo quy định mới. Ông Dương Quang Bạo, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Thái Nguyên, cho biết sau khi Nghị định 307/2026/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 20/9/2026, ngành sẽ tiếp tục tham mưu kiện toàn đội ngũ, đồng thời nghiên cứu cơ chế, chính sách phù hợp điều kiện của tỉnh để động viên người có uy tín tích cực tham gia tuyên truyền, vận động nhân dân phát triển kinh tế, giảm nghèo.
Theo ông Bạo, cùng với việc kiện toàn lực lượng, việc tăng cường cung cấp thông tin, biểu dương và động viên những người có uy tín tiêu biểu là cần thiết để họ tiếp tục phát huy vai trò tại cơ sở.
Một chủ trương muốn đi vào cuộc sống không chỉ cần được phổ biến bằng văn bản hay qua hội nghị. Ở mỗi bản làng, chính sự giải thích bằng ngôn ngữ gần gũi, gắn với lợi ích thiết thực và được truyền tải bởi những người cộng đồng tin tưởng sẽ tạo nên sức thuyết phục.
Từ những con đường được mở rộng, những dự án được triển khai thuận lợi đến xây dựng nông thôn mới, giữ gìn an ninh trật tự và đưa chính sách đến từng hộ dân, dấu ấn của người có uy tín hiện hữu bằng những việc làm cụ thể.
Họ ở ngay trong cộng đồng, cùng sống, cùng chia sẻ và cùng tháo gỡ những vấn đề của bản làng. Bằng sự gương mẫu và tiếng nói có trọng lượng, đội ngũ người có uy tín đang góp phần nối gần hơn ý Đảng với lòng dân, củng cố niềm tin, tạo đồng thuận và thúc đẩy vùng đồng bào dân tộc thiểu số phát triển.