Nghĩa Ô và hành trình kết nối thành thị - nông thôn

Yen Giang

Từ một vùng sản xuất nhỏ, Nghĩa Ô (tỉnh Chiết Giang, miền Đông Trung Quốc) đã vươn lên trở thành trung tâm thương mại hàng hóa nhỏ nổi tiếng thế giới. Cùng với sự phát triển của thị trường, thành phố này từng bước thúc đẩy sự gắn kết giữa công nghiệp, đô thị và khu vực nông thôn, tạo thêm nhiều cơ hội phát triển cho người dân.

Từ một vùng sản xuất nhỏ, Nghĩa Ô (tỉnh Chiết Giang, miền đông Trung Quốc) đã vươn lên trở thành trung tâm thương mại hàng hóa nhỏ nổi tiếng thế giới.
Từ một vùng sản xuất nhỏ, Nghĩa Ô (tỉnh Chiết Giang, miền Đông Trung Quốc) đã vươn lên trở thành trung tâm thương mại hàng hóa nhỏ nổi tiếng thế giới.

Tại làng Đại Trần Nhị (Dachen Er), sự thay đổi hiện diện trong từng ngôi nhà, con đường và đời sống sinh hoạt hằng ngày. Những không gian văn hóa, hoạt động giải trí ngày càng phong phú phản ánh chất lượng cuộc sống của người dân nơi đây đã có nhiều cải thiện.

Ít ai biết rằng, ngôi làng này từng chủ yếu dựa vào nghề sản xuất áo sơ mi. Từ những năm 1980, khi thị trường hàng hóa nhỏ Nghĩa Ô phát triển, hoạt động sản xuất tại Đại Trần Nhị bắt đầu kết nối với nhu cầu thị trường, từng bước hình thành chuỗi sản xuất và tạo thêm sinh kế cho người dân.

Ông Bian Xingwen, cựu cán bộ làng Đại Trần Nhị, cho biết: Chúng tôi đã giới thiệu những căn hộ được xây dựng dành cho các gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Những người dân thuộc nhóm yếu thế có thể đổi nhà cũ lấy nhà mới với rất ít hoặc không phải trả thêm chi phí. Đồng chí Tập Cận Bình đánh giá cao cách làm này và yêu cầu chúng tôi quan tâm hơn tới cuộc sống của các gia đình thu nhập thấp, giúp giải quyết những khó khăn thiết thực, để không ai bị bỏ lại phía sau trên con đường hướng tới một xã hội khá giả toàn diện.

Sự phát triển nhanh chóng của Chiết Giang trong giai đoạn đó cũng đặt ra một thách thức: khoảng cách giữa khu vực thành thị và nông thôn ngày càng trở thành vấn đề cần được quan tâm.

Tháng 7-2003, khi còn là Bí thư Tỉnh ủy Chiết Giang, ông Tập Cận Bình nhấn mạnh rằng phát triển nông thôn là nền tảng quan trọng trong quá trình hiện đại hóa.

Ông nói: “Chúng ta hướng tới mục tiêu đạt được hiện đại hóa trước thời hạn và xây dựng một xã hội khá giả toàn diện. ‘Toàn diện’ bao gồm cả khu vực nông thôn, bởi nền tảng nằm ở nông thôn. Nếu không có hiện đại hóa nông thôn thì không thể có hiện đại hóa nói chung”.

Từ định hướng này, Nghĩa Ô bắt đầu thúc đẩy mô hình phát triển kết hợp giữa đô thị và nông thôn, trong đó công nghiệp và thị trường trở thành động lực hỗ trợ sự thay đổi ở khu vực nông thôn.

Trong hơn hai thập kỷ qua, thành phố đã đầu tư nâng cấp hạ tầng, cải thiện dịch vụ công cộng và môi trường sống tại các làng quê. Mỗi năm, Nghĩa Ô dành 200 triệu nhân dân tệ (khoảng 29,53 triệu USD) để nâng cấp 800 ngôi làng trên địa bàn. Làng Lý Tổ (Lizu) là một trong những ví dụ điển hình.

Năm 2017, ngôi làng lựa chọn hướng phát triển mới, thu hút các doanh nhân, kết hợp đổi mới sáng tạo với bảo tồn cảnh quan nông thôn và phát triển du lịch.

Làng Lý Tổ (Lizu) lựa chọn hướng phát triển mới, thu hút các doanh nhân, kết hợp đổi mới sáng tạo với bảo tồn cảnh quan nông thôn và phát triển du lịch.
Làng Lý Tổ (Lizu) lựa chọn hướng phát triển mới, thu hút các doanh nhân, kết hợp đổi mới sáng tạo với bảo tồn cảnh quan nông thôn và phát triển du lịch.

Trong chuyến thăm Lý Tổ vào tháng 9-2023, ông Tập Cận Bình khuyến khích người dân tiếp tục thúc đẩy phát triển nông thôn và cùng hướng tới mục tiêu thịnh vượng chung.

Hiện nay, Lý Tổ có hơn 340 doanh nhân trẻ và hơn 100 doanh nghiệp mới, thu hút hơn 1 triệu lượt khách du lịch mỗi năm. Ngôi làng cũng hợp tác với 8 làng lân cận thông qua mô hình phát triển chung, trong đó các bên cùng chia sẻ lợi ích và rủi ro.

Ông Fang Haolong, Bí thư Chi bộ làng Lý Tổ, cho biết: Chúng tôi sẽ ghi nhớ những chỉ dẫn của Tổng Bí thư Tập Cận Bình, cùng 8 ngôi làng khác đoàn kết như một gia đình để xây dựng khu vực Đại Lý Tổ trở thành mô hình mới về thịnh vượng chung, với nền nông nghiệp phát triển, vùng quê tươi đẹp và người nông dân sung túc.

Không chỉ thay đổi diện mạo địa phương, sự phát triển của Nghĩa Ô còn tạo ra mạng lưới sản xuất rộng lớn, kết nối nhiều vùng khác nhau trên khắp Trung Quốc.

Sau hơn 20 năm phát triển, diện tích đô thị xây dựng của Nghĩa Ô đã tăng từ 56 km² năm 2006 lên 116 km². Tỷ lệ đô thị hóa đạt 83,7%. Trong khi đó, thu nhập khả dụng bình quân đầu người của cư dân nông thôn đạt 57.965 nhân dân tệ, cao hơn mức trung bình toàn quốc 24.456 nhân dân tệ vào năm 2025. Thị trường Nghĩa Ô hiện kết nối 110 cụm công nghiệp trên khắp Trung Quốc, liên kết hơn 2,1 triệu doanh nghiệp vừa và nhỏ, tạo việc làm cho khoảng 32 triệu lao động.

Một món đồ chơi thú nhồi bông được bán tại thị trường Nghĩa Ô là ví dụ cho sự liên kết này. Những chiếc nơ, dây đeo và phụ kiện đi kèm được sản xuất tại các tỉnh An Huy, Hà Nam, Giang Tô và Hà Bắc, sau đó tập trung về Nghĩa Ô để đưa ra thị trường.

Đồ chơi thú nhồi bông được bán tại thị trường Nghĩa Ô.
Đồ chơi thú nhồi bông được bán tại thị trường Nghĩa Ô.

Ông Wu Liang, thương nhân tại Nghĩa Ô, chia sẻ: Các loại nơ, dây đeo và phụ kiện khác được sản xuất tại các tỉnh như An Huy, Hà Nam, Giang Tô và Hà Bắc. Khi số lượng đơn hàng tăng lên, năng lực sản xuất của toàn bộ chuỗi cung ứng cũng phát triển theo.

Theo các chuyên gia, kinh nghiệm phát triển của Nghĩa Ô cho thấy việc kết nối giữa công nghiệp, đô thị và nông thôn có thể mở ra thêm nhiều cơ hội phát triển cân bằng giữa các khu vực.

Ông Song Yuehong, Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu Trung Quốc đương đại thuộc Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, nhận định: Trong hơn hai thập kỷ qua, Nghĩa Ô đã quy hoạch công nghiệp, phát triển đô thị và khu vực nông thôn như một thể thống nhất, đưa các chuỗi công nghiệp mở rộng tới vùng nông thôn và kết nối giữa các khu vực. Hội nhập đô thị - nông thôn là yêu cầu quan trọng trong quá trình hiện đại hóa. Cần tiếp tục thúc đẩy đô thị hóa mới gắn với phục hồi nông thôn toàn diện, tăng cường phát triển các ngành nghề nông thôn và dịch vụ công, phát huy thế mạnh địa phương để xây dựng những ngành nghề đặc trưng, tạo thêm việc làm ở cả thành thị và nông thôn, đồng thời tìm kiếm những hướng phát triển phù hợp với từng địa phương.

Từ một ngôi làng sản xuất áo sơ mi đến một trung tâm thương mại kết nối hàng triệu doanh nghiệp, hành trình phát triển của Nghĩa Ô cho thấy sự thay đổi của một vùng đất không chỉ đến từ tốc độ tăng trưởng kinh tế, mà còn từ cách tạo ra những cơ hội mới cho người dân ở cả thành thị và nông thôn.

Bình luận