Kết hợp văn hóa phi vật thể với phát triển du lịch

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên có trên 700 di sản văn hóa phi vật thể. Việc kết hợp văn hóa phi vật thể với phát triển du lịch đã và đang là mục tiêu Thái Nguyên hướng đến. Thông qua đó, Thái Nguyên muốn biến di sản văn hóa phi vật thể thành sản phẩm du lịch độc đáo, mang lại nguồn lợi kinh tế và phát huy, bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc bền vững.

Tại Thái Nguyên, các lễ hội truyền thống như lễ hội Lồng tồng Định Hoá (xã Phú Đình, xã Định Hoá), lễ hội Lồng tồng Ba Bể (xã Ba Bể), lễ hội Mù Là (xã Cao Minh), lễ hội Lồng tồng Phủ Thông (xã Phủ Thông), lễ hội Lồng tồng Bằng Vân (xã Bằng Vân), lễ hội văn hóa truyền thống Xuân Dương (xã Xuân Dương), hội xuân ATK Chợ Đồn (xã Chợ Đồn), hội Chùa Hang (phường Linh Sơn), Lễ hội Đền Đuổm (xã Phú Lương),... được tổ chức hằng năm, trở thành không gian giao lưu văn hóa dân tộc đặc sắc, thu hút đông đảo du khách đến tham quan.

Chị Lê Thanh Hảo, du khách đến từ Hà Nội, chia sẻ: Năm nào tôi cũng cùng bạn bè tổ chức các chuyến du xuân lên Thái Nguyên. Điều khiến tôi thấy thú vị nhất là trên địa bàn tỉnh có nhiều lễ hội độc đáo, hấp dẫn như Lễ hội Lồng tồng Định Hóa, Lễ hội Đền Đuổm... Tôi cho rằng, ngoài phần lễ với những nghi thức mang yếu tố tâm linh thì phần hội với các trò chơi dân gian như tung còn, hoạt động văn nghệ… chính là điểm cộng thu hút du khách.

Theo bà Hà Thị Bích Hồng, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thái Nguyên nổi tiếng với di sản văn hóa phi vật thể như hát then, soọng cô, múa tắc xình, hát ví sông Cầu, hát sli của người Nùng; nghệ thuật trình diễn múa bát của người Tày, Lễ Cấp sắc của người Dao Tiền; hát ru của người Tày; văn hóa trà... Những di sản văn hóa phi vật thể này cộng lại đã mang đến cho du khách những nét chấm phá riêng. Thực tế, “tài nguyên” để kết hợp văn hóa phi vật thể với phát triển du lịch tại Thái Nguyên là khá phong phú.

Tỉnh cũng đã khai thác, đưa một số di sản vào phục vụ hoạt động du lịch. Đơn cử, tại Lễ hội Lồng tồng Ba Bể hằng năm, bên cạnh tổ chức những trò chơi dân gian còn có các hoạt động trình diễn di sản múa bát, hát then, đàn tính, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thi đấu các môn thể thao dân tộc… Từ đó, góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa dân tộc và thu hút đông đảo du khách trong, ngoài tỉnh.

Tuy nhiên, trên thực tế, sản phẩm du lịch của tỉnh vẫn còn đơn điệu, chủ yếu phục vụ nhu cầu tham quan ngắn ngày; chưa hình thành được nhiều sản phẩm du lịch đặc trưng, riêng biệt, có tính độc đáo và sức cạnh tranh cao. Việc khai thác các di sản văn hóa phi vật thể vào phát triển du lịch vẫn còn khiêm tốn.

Bởi vậy, để phát huy hết tiềm năng sẵn có này, trong thời gian tới, Thái Nguyên nên tổ chức tốt các tuyến, tour du lịch văn hóa, lịch sử, tâm linh về nguồn, như: Di tích Lý Nam Đế - Di tích 915 - Đền Đuổm - Di tích ATK Định Hóa - Di tích ATK Chợ Đồn - Di tích lịch sử Nà Tu - Đền Cô, Đền Mẫu; Chùa Thạch Long (Tân Kỳ), Đền Thắm (Chợ Mới). Cùng với đó là duy trì, tăng cường quảng bá, nâng cao chất lượng, hiệu quả thu hút khách tham quan, du lịch thông qua việc tổ chức lễ hội truyền thống ở các địa phương.

Đặc biệt là các Lễ hội như Đền Đuổm, Lồng tồng Ba Bể, Núi Văn - Núi Võ, Lễ hội đình - đền - chùa Cầu Muối, Lễ hội chùa Hang - Định Hóa, Lễ hội Hích… song song với phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể như hát then, múa tắc xình. Ngoài ra, tỉnh cũng nên nghiên cứu tổ chức các lễ hội sáng tạo, festival cấp địa phương, tỉnh, quốc gia… nhằm mở rộng các loại hình du lịch trên địa bàn.