Hợp tác nhà trường - doanh nghiệp: Lợi ích kép từ gắn kết đào tạo nghề

Trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng đòi hỏi cao về kỹ năng thực hành, tác phong công nghiệp và khả năng thích ứng nhanh với môi trường làm việc thực tế, mô hình hợp tác giữa các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học với doanh nghiệp đang trở thành xu thế tất yếu. Tại tỉnh Thái Nguyên, những năm gần đây, nhiều trường đại học, cao đẳng đã chủ động mở rộng “cánh cửa” kết nối với doanh nghiệp, đưa sinh viên đến thực tập, trải nghiệm thực tế ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

Lễ ký kết hợp tác giữa Trường Cao đẳng Kinh tế kỹ thuật với Công ty Dịch vụ việc làm TNHH T&T Vina.

Đổi mới tư duy đào tạo

Thực tế cho thấy, không ít sinh viên sau khi tốt nghiệp vẫn gặp khó khăn khi tìm việc làm phù hợp hoặc phải mất thời gian để “làm quen” với môi trường doanh nghiệp. Nguyên nhân chủ yếu là do sự chênh lệch giữa kiến thức được đào tạo trong nhà trường với yêu cầu thực tiễn của doanh nghiệp, đặc biệt là về kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng mềm và tác phong làm việc.

Nhận diện rõ vấn đề này, các cơ sở đào tạo trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên đã từng bước đổi mới tư duy, chuyển mạnh từ đào tạo nặng về lý thuyết sang đào tạo gắn với thực hành, lấy nhu cầu của thị trường lao động làm “thước đo” cho chương trình đào tạo. Một trong những giải pháp trọng tâm chính là tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, coi doanh nghiệp là “đối tác chiến lược” trong đào tạo nguồn nhân lực.

Công ty TNHH Dịch vụ việc làm T&T Vina là đơn vị hoạt động trong lĩnh vực cung ứng lao động ở các tỉnh có nhiều khu công nghiệp với nhu cầu nhân lực cao. Năm 2025, Công ty và Trường Cao đẳng Kinh tế kỹ thuật (Đại học Thái Nguyên), đã có những hoạt động hợp tác ban đầu. Sinh viên của Trường sẽ thực tập tại doanh nghiệp và được giới thiệu việc làm. Trong quá trình thực tập, các học sinh, sinh viên được đánh giá cao về kiến thức và khả năng làm việc thực tế.

Bà Hoàng Nga, Phó Giám đốc Công ty TNHH Dịch vụ việc làm T&T Vina đánh giá cao kết quả hợp tác ban đầu giữa Trường Cao đẳng Kinh tế kỹ thuật và dCông ty. Với nguồn nhân lực dồi dào Trường Cao đẳng Kinh tế kỹ thuật đang đào tạo là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp có thể hợp tác lâu dài trong các năm tiếp theo.

PGS.TS Nguyễn Văn Bình, Phó Hiệu trưởng phụ trách Trường Cao đẳng Kinh tế kỹ thuật (Đại học Thái Nguyên), cho biết: Nhà trường không chỉ xác định mục tiêu chất lượng đào tạo tốt, mà còn phải gắn liền với cơ hội việc làm cho học sinh, sinh viên. Để thực hiện mục tiêu đó, Nhà trường kêu gọi các doanh nghiệp đầu tư cơ sở vật chất, máy móc để có thể đào tạo theo nhu cầu của doanh nghiệp; thực hiện kết nối, tạo môi trường thực tập tại doanh nghiệp; phối hợp với doanh nghiệp trong công tác tuyển sinh để mở rộng quy mô đào tạo.

Những tháng cuối năm 2025, Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh (Đại học Thái Nguyên) đã có những chương trình ký kết hợp tác với các doanh nghiệp trên địa bàn. Có thể kể đến Ngân hàng Thương mại cổ phần Phát triển TP. Hồ Chí Minh (HDBank) hay Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Việt Trung Khai Sơn.

Đây chỉ là 2 trong số hàng chục doanh nghiệp và Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh đã có thoả thuận hợp tác thời gian qua. Hiện, Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh có quy mô đào tạo khoảng 8.000 người, với 3 ngành đào tạo tiến sĩ, 5 ngành đào tạo thạc sĩ, 15 ngành bậc đại học. Thông qua các thoả thuận hợp tác sẽ tạo điều kiện để phối hợp tuyển chọn và phát triển nguồn nhân lực trong các lĩnh vực kinh doanh quốc tế, thương mại kỹ thuật, marketing công nghiệp…

Bà Nguyễn Thị Hồng Giang, Phó Giám đốc HDBank Chi nhánh Thái Nguyên cho biết, ngành ngân hàng nói chung đang có nhiều chuyển biến, đặc biệt về chuyển đối số. Do đó, cơ hội cho đội ngũ nhân lực trẻ, am hiểu công nghệ thông tin luôn rộng mở. Về phía HD Bank Thái Nguyên, sẽ tạo điều kiện cho các sinh viên có cơ hội thực tập tại đơn vị. Tuỳ theo nhu cầu tuyển dụng thực tế, đây sẽ là những ứng viên được ưu tiên trở thành nhân viên chính thức của hệ thống.

Hiệu quả rõ rệt

Các nhà trường đã và đang hướng mạnh tới thực hiện đào tạo nhân lực theo yêu cầu của doanh nghiệp.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Quang Hợp, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh: Nhận thấy lợi ích mang lại cho sinh viên trong quá trình hợp tác với doanh nghiệp nên Nhà trường đã đẩy mạnh mô hình, đặc biệt từ năm 2023. Với làn sóng đầu tư nước ngoài trên địa bàn, Nhà trường đã quyết định đưa tiếng Trung vào giảng dạy từ năm 2025 để sinh viên có thêm lựa chọn tại các doanh nghiệp FDI, mở rộng cơ hội việc làm với thu nhập cao cho sinh viên.

Thái Nguyên hiện là trung tâm giáo dục lớn thứ 3 cả nước với hàng chục trường đại học, cao đẳng. Địa phương cũng có trên 10 nghìn doanh nghiệp đang hoạt động, là điểm sáng thu hút đầu tư vốn nước ngoài của cả nước. Việc hợp tác giữa các cơ sở đào tạo và doanh nghiệp không phải mới được triển khai, nhưng những năm gần đây đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Để đáp ứng được yêu cầu thị trường lao động, mỗi sinh viên sau tốt nghiệp không chỉ cần có kiến thức mà cần trang bị ngoại ngữ, kỹ năng mềm. Và đặc biệt là kinh nghiệm thực tế, điều mà rất nhiều các thế hệ sinh viên trước đây khó có điều kiện tiếp cận.

Trong bối cảnh các nhà đầu tư ngày càng quan tâm đến chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ khi quyết định lựa chọn địa điểm đầu tư, việc Thái Nguyên xây dựng và lan tỏa các mô hình đào tạo gắn với doanh nghiệp sẽ là “điểm cộng”. Doanh nghiệp không chỉ tìm đến Thái Nguyên vì hạ tầng khu công nghiệp, vị trí địa lý thuận lợi hay chính sách ưu đãi, mà còn bởi khả năng tiếp cận nguồn nhân lực được đào tạo bài bản, sát với nhu cầu thực tiễn, có thể làm việc ngay mà không mất nhiều thời gian đào tạo lại.

Về góc độ quản lý, tỉnh có thể khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào địa bàn tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo, từ khâu xây dựng chương trình, tổ chức thực tập, đến tuyển dụng, sử dụng lao động. Những doanh nghiệp có cam kết đồng hành với các cơ sở đào tạo, xây dựng mô hình đào tạo theo nhu có thể được xem xét hưởng thêm các chính sách hỗ trợ, ưu đãi phù hợp…

Khi mối quan hệ hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp ngày càng chặt chẽ, bền vững, Thái Nguyên không chỉ thu hút được các dự án đầu tư sử dụng nhiều lao động, mà còn có điều kiện lựa chọn, sàng lọc những dự án có hàm lượng công nghệ, giá trị gia tăng cao, phù hợp với định hướng phát triển bền vững.