Không lơ là an toàn thực phẩm mùa lễ hội

Tết Nguyên đán và mùa lễ hội Xuân 2026 cận kề, nhu cầu tiêu dùng thực phẩm tăng cao, nhất là tại các điểm lễ hội, vui chơi công cộng. Thức ăn đường phố, thực phẩm chế biến sẵn vì thế phổ biến hơn, song nếu thiếu kiểm soát, nguy cơ mất an toàn thực phẩm rất dễ phát sinh.

Lực lượng chức năng kiểm tra, phát hiện và xử lý một vụ việc vi phạm an toàn thực phẩm, lưu thông hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ. Ảnh T.L

Thức ăn đường phố, thực phẩm bày bán tại địa điểm công cộng hay trong khuôn khổ lễ hội có ưu điểm là phục vụ nhanh, phù hợp với nhịp sinh hoạt mùa xuân. Tuy nhiên, thực tế cho thấy một bộ phận cơ sở chế biến nhỏ lẻ, hàng rong hoặc kinh doanh tự phát vẫn còn hạn chế về điều kiện bảo đảm vệ sinh.

Không khó để bắt gặp quầy hàng thiếu nước sạch phục vụ rửa tay, vệ sinh dụng cụ; rác thải chưa được thu gom kịp thời; thực phẩm bày bán không che đậy kỹ, tiếp xúc trực tiếp với khói bụi. Những yếu tố tưởng chừng nhỏ lẻ ấy lại là nguyên nhân trực tiếp làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm thực phẩm.

Đáng lo ngại, vì lợi nhuận trước mắt, một số cơ sở sử dụng nguyên liệu giá rẻ, không rõ nguồn gốc xuất xứ. Hệ lụy không dừng ở nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe người tiêu dùng mà còn tác động tiêu cực đến hình ảnh điểm đến, môi trường văn hóa lễ hội.

Khi một sự cố an toàn thực phẩm xảy ra, niềm tin của du khách bị suy giảm, công sức quảng bá và xây dựng thương hiệu địa phương có thể bị ảnh hưởng trong thời gian dài. Thực tế đó đòi hỏi các cấp chính quyền phải chủ động vào cuộc, tăng cường quản lý ngay từ cơ sở.

Mới đây, Bộ Y tế có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố về việc bảo đảm an toàn thực phẩm đối với thức ăn đường phố trong dịp cao điểm. Bộ đề nghị Ban Chỉ đạo liên ngành về an toàn thực phẩm cấp xã, phường, đặc khu xây dựng kế hoạch cụ thể; tổ chức và phối hợp triển khai kiểm tra các cơ sở kinh doanh, nhất là những điểm phục vụ lễ hội; duy trì hiệu quả “Tháng hành động vì an toàn thực phẩm”.

Công tác kiểm tra, giám sát cần được thực hiện thường xuyên, xử lý nghiêm các vi phạm nhằm tạo tính răn đe. Song song với đó, hoạt động tuyên truyền, tập huấn kiến thức về lựa chọn nguyên liệu, bảo quản, chế biến đúng quy định sẽ giúp người bán nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật.

Bên cạnh nỗ lực của cơ quan chức năng và người kinh doanh, vai trò của người tiêu dùng giữ vị trí quan trọng. Việc lựa chọn điểm bán sạch sẽ, thực phẩm được che đậy, người chế biến sử dụng găng tay, khẩu trang; từ chối sản phẩm không rõ nguồn gốc chính là biện pháp tự bảo vệ thiết thực. Sự tỉnh táo của mỗi cá nhân góp phần tạo áp lực tích cực buộc cơ sở kinh doanh phải tuân thủ quy định.

Mùa lễ hội Xuân là dịp tìm về giá trị truyền thống, tận hưởng không khí vui tươi, ấm áp. Bảo đảm an toàn thực phẩm đối với thức ăn đường phố và thực phẩm chế biến sẵn không chỉ là yêu cầu quản lý nhà nước mà còn là trách nhiệm chung của cộng đồng.

Khi từng khâu từ nguồn nguyên liệu, chế biến đến bày bán được kiểm soát nghiêm túc, niềm vui ngày xuân sẽ trọn vẹn hơn, để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng người dân và du khách.