Ngay những ngày đầu năm 2008 này, UBND thành phố đã trao giấy Chứng nhận đầu tư cho dự án Xây dựng công viên Yên Sở, với tổng vốn đăng ký lên tới 846 triệu USD cho Cty TNHH Gamuda Land Việt Nam thuộc tập đoàn Gamuda Berhad của Malaixia.
Những kết quả và tác động ấn tượng
Kể từ khi Việt Nam mở cửa thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài (ĐTNN), Hà Nội luôn là địa chỉ tiếp nhận ở mức cao nguồn vốn quan trọng này và luôn khẳng định vị thế đứng hàng đầu về ĐTNN cùng một số tỉnh, thành bạn. Tính chung, đến nay Hà Nội đã thu hút được gần 14,6 tỷ USD vốn ĐTNN, đứng thứ hai trong cả nước, chỉ sau TP Hồ Chí Minh. Vốn đầu tư đã thực hiện trên địa bàn đạt khoảng 5 tỷ USD.
Với vị trí là trung tâm đồng bằng sông Hồng, đầu tàu kinh tế của cả nước nói chung và vùng phát triển kinh tế trọng điểm Bắc bộ, Hà Nội ngày càng trở nên hấp dẫn hơn nhờ những chính sách, cơ chế hợp lý và quyết tâm mời gọi nhà ĐTNN trên cơ sở phát huy tất cả tiềm năng và kết quả đã đạt được trong những năm qua... Riêng năm 2007, Hà Nội thu hút thêm 344 dự án ĐTNN mới cấp phép và bổ sung tăng vốn, với tổng vốn đăng ký hơn 2,5 tỷ USD, tăng tới 2,3 lần về vốn so với mức thực hiện của năm 2006 và là mức cao nhất từ trước đến nay. Trong đó có những siêu dự án đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ... Đáng chú ý là những dự án xây dựng khách sạn trị giá lớn như dự án xây dựng tổ hợp khách sạn, văn phòng và trung tâm thương mại cao cấp trị giá 500 triệu USD của Hàn Quốc, dự án xây dựng tòa nhà Landmark với chiều cao 70 tầng và nhiều dự án đầu tư vào lĩnh vực công nghiệp, điện-điện tử, dịch vụ...
Thực tế cho thấy, nguồn vốn ĐTNN đã khẳng định được vai trò là kênh cấp vốn, bổ sung hữu hiệu cho nhu cầu đầu tư và tăng trưởng của kinh tế Thủ đô trong những năm qua. Tính chung, từ năm 2002 đến nay, vốn ĐTNN chiếm tỷ trọng 13-15% tổng vốn đầu tư xã hội trên địa bàn. Các doanh nghiệp ĐTNN đã thu hút khoảng 90 ngàn lao động trực tiếp. Đặc biệt, 20 năm qua khu vực ĐTNN đã đóng góp hơn 1,8 tỷ USD cho ngân sách thành phố.
Những kết quả nói trên là hiệu quả tất yếu và xuất hiện sau những chuyến đi xúc tiến đầu tư của UBND thành phố trong nhiều năm trước tại những khu vực trọng điểm như Anh, Hoa Kỳ, EU, Bắc Âu... với những danh mục cụ thể mời gọi đầu tư trên các lĩnh vực. Ông Triệu Đình Phúc, Giám đốc Sở Kế hoạch & Đầu tư cho biết, sau những động thái đó, các nhà đầu tư đã có những phản ứng rất tích cực, nhiều đoàn đã và xây dựng kế hoạch đến Hà Nội để tìm hiểu khả năng đầu tư cụ thể, đối tác đầu tư cũng ngày càng đa dạng hơn, trong đó có nhiều tập đoàn đa quốc gia hoặc doanh nghiệp thuộc các nước có tiềm năng kinh tế mạnh.
Thông qua việc thu hút và triển khai sản xuất của các dự án ĐTNN, Hà Nội đã hình thành và khẳng định thương hiệu một số sản phẩm công nghiệp có hàm lượng chất xám, giá trị cao và góp phần xứng đáng vào kim ngạch xuất khẩu trên địa bàn. Cũng qua những dự án ĐTNN, đội ngũ người lao động và cán bộ quản lý đã trưởng thành hơn nhờ sự giao lưu học hỏi, tiếp cận với trình độ hiện đại của thế giới.
Có một thực tế đáng phân tích là Hà Nội có vị thế là Thủ đô, đồng thời đang thực hiện cơ cấu kinh tế theo định hướng dịch vụ-công nghiệp-nông nghiệp và chịu sức ép lớn vì sự hạn chế diện tích đô thị, không gian. Nhưng Hà Nội lại có đặc thù tập trung cao nguồn chất xám nên đã xác định chủ trương thu hút các dự án ĐTNN phù hợp, thuộc những lĩnh vực hiện đại, có công nghệ và trình độ cao, có khả năng đáp ứng yêu cầu tăng trưởng mạnh mẽ và chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Vì vậy, UBND thành phố luôn quan tâm, chỉ đạo các sở, ngành chức năng ưu tiên giới thiệu và tiếp nhận những dự án thuộc các ngành bất động sản, viễn thông, điện tử, tin học, dịch vụ tài chính, ngân hàng... Điều đó cho phép tránh được tình trạng phải sử dụng nhiều quỹ đất nhưng vẫn bảo đảm mục tiêu phát triển chiến lược, từng bước tạo dựng cơ sở và điều kiện cần thiết cho sự ra đời, phát triển của một nền kinh tế tri thức trong những năm đầu của thế kỷ 21...
Cần sự cải thiện mạnh mẽ hơn nữa
Tuy vậy, quá trình thu hút ĐTNN trong 20 năm qua cũng cho thấy, việc thực hiện cải cách hành chính một cách tích cực, liên tục và chủ động vẫn là vấn đề cần được đặt ra, đồng thời là yêu cầu tự thân lâu dài của Hà Nội. Còn nhớ, năm 2006, Hà Nội không được đánh giá cao về thứ hạng trong bảng cạnh tranh về môi trường đầu tư và cũng có nhà đầu tư cho rằng mình khó tìm được mặt bằng như ý để triển khai dự án sản xuất của mình. Điều đó đã được thành phố cập nhật thông tin, quan tâm và tập trung sức khắc phục. Thành phố đã xác định cải cách hành chính là khâu đột phá, cố gắng tạo ra môi trường tốt hơn cho cộng đồng nhà đầu tư trong và ngoài nước. Kết quả thu hút thêm hơn 2,5 tỷ USD năm 2007 đã thể hiện sự chuyển biến tích cực trong thu hút vốn ĐTNN, khi Hà Nội được xếp hạng 27 trong bảng tổng sắp về sức cạnh tranh, tức tăng 13 bậc so với năm trước.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng khuyến cáo, mức độ giải ngân, số vốn đã thực hiện so với tổng mức vốn đăng ký của nhà đầu tư hiện mới chỉ đạt tỷ lệ khoảng 1/3 và điều đó cho thấy sự triển khai của một số dự án ĐTNN diễn ra chậm, gây lãng phí quỹ đất và ảnh hưởng không tốt đến môi trường đầu tư. Với vị trí là Thủ đô nhưng Hà Nội nhìn chung vẫn chưa thu hút được nhiều dự án có công nghệ nguồn, dịch vụ chất lượng cao để từ đó tạo ra sự đột phá trong việc thay đổi nhanh cơ cấu kinh tế, tạo ra sản phẩm mũi nhọn. Thực tế càng đặt ra yêu cầu cần cải cách hơn nữa, triệt để thực hiện mô hình “một cửa”, nâng cao hơn nữa hiệu quả của công tác cải cách hành chính, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt và đồng bộ của các cơ quan chức năng. Sự công tâm của cán bộ công chức hành chính cùng với một cơ chế trách nhiệm pháp lý minh bạch, công khai sẽ là những yếu tố quan trọng để Hà Nội cải thiện môi trường thu hút đầu tư nước ngoài.
