Người Dao Khuổi Mòn bảo vệ loài sâm quý trên đỉnh núi Phja Bjoóc

Đã hơn 3 năm nay, ông Triệu Hữu Tuyến cùng một số người dân trong thôn Khuổi Mòn thay phiên nhau chăm sóc, bảo vệ vườn sâm trên đỉnh núi.

Công việc mỗi ngày là làm cỏ, bắt sâu, theo dõi sự phát triển của cây dưới sự hướng dẫn của các nhà khoa học. Ông Tuyến chia sẻ: Thời tiết ở đây rất phù hợp, mây mù quanh năm nên sâm phát triển tốt. Trước kia bà con vào rừng đào sâm bán, giờ gần như không còn, nên phải giữ lại.

Từ 31 cây sâm được phát hiện ban đầu vào năm 2023, đến nay, nhờ quá trình nhân giống và chăm sóc, số lượng đã phát triển lên hơn 700 cây. Không chỉ dừng lại ở việc chăm sóc, những người dân gần như “ăn rừng, ở rừng” để giữ sâm. Họ luân phiên nhau, mỗi người bám vườn từ 5–10 ngày, dựng lán tạm giữa rừng sâu. 

Cuộc sống nơi đỉnh núi còn nhiều thiếu thốn, bữa ăn chủ yếu là rau rừng, sinh hoạt giản đơn. Dù vậy, ngày nắng hay mưa, không kể đêm hay ngày, họ vẫn túc trực bên vườn sâm. Chính sự phát triển xanh tốt của từng gốc sâm trở thành động lực để họ kiên trì gắn bó, gìn giữ nguồn dược liệu quý của bản làng. Không chỉ chăm sóc, người dân còn trực tiếp bảo vệ vườn, ngăn ngừa nguy cơ khai thác trái phép.

Theo kết quả nghiên cứu, loài sâm tại Phja Bjoóc có nhiều đặc điểm tương đồng với tam thất, chứa các hoạt chất quý có giá trị trong y học. Tiến sĩ Nguyễn Thu Huyền, Viện Dược liệu cho biết: Chúng tôi đã phân tích các hoạt chất chính và sẽ tiếp tục mở rộng diện tích, hướng tới tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Từ những cánh rừng mờ sương nơi đỉnh Phja Bjoóc, câu chuyện giữ sâm hôm nay không chỉ là bảo vệ một loài cây quý, mà còn mở ra hướng phát triển bền vững, giúp người dân vùng cao từng bước cải thiện sinh kế từ chính tài nguyên của quê hương mình.