'Gác cửa pháp lý' cho những chính sách

Trước khi một chủ trương, chính sách được ban hành và đi vào cuộc sống, các cán bộ ngành Tư pháp phải rà soát kỹ lưỡng từng quy định, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, thống nhất và phù hợp với thực tiễn. Họ được ví như những người "gác cửa" cho hệ thống chính sách của địa phương.

Cuộc họp giữa lãnh đạo Sở Tư pháp và cán bộ, chuyên viên Phòng Xây dựng và Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật để nghe báo cáo và góp ý vào các văn bản quy phạm pháp luật phức tạp.

Từ ngày 1/7/2025, sau khi hợp nhất hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn, khối lượng công việc của ngành Tư pháp tăng lên đáng kể. Tổng cộng có 756 văn bản cần được rà soát, đối chiếu để xử lý, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật; đồng thời, tham mưu bãi bỏ những quy định không còn phù hợp và đề xuất xây dựng các văn bản mới đáp ứng yêu cầu quản lý của tỉnh sau hợp nhất.

Bà Nguyễn Thị Hương Chanh, chuyên viên Phòng Xây dựng và Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (Sở Tư pháp), cho biết: Trước đây, Thái Nguyên và Bắc Kạn đều ban hành nhiều cơ chế, chính sách phù hợp với điều kiện thực tiễn của từng địa phương. Vì vậy, quá trình rà soát không chỉ dừng ở việc giữ lại hay bãi bỏ văn bản, mà còn phải nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng để tham mưu lựa chọn, kế thừa những quy định còn phù hợp; đồng thời, xây dựng các văn bản mới đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước của tỉnh sau hợp nhất.

Công tác thẩm định văn bản quy phạm pháp luật không đơn thuần là phát hiện lỗi câu chữ hay kỹ thuật trình bày. Điều quan trọng hơn là đánh giá tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất của hệ thống pháp luật và khả năng triển khai trong thực tiễn.

Mỗi năm, Sở Tư pháp tiếp nhận, thẩm định hàng trăm dự thảo văn bản do các sở, ngành chuyển đến. Từ cơ chế thu hút đầu tư, chính sách hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số đến các quy định về bồi thường, giải phóng mặt bằng..., tất cả đều được xem xét kỹ lưỡng để kịp thời phát hiện những bất cập, hạn chế trước khi ban hành.

Bà Trần Thị Nội, Phó Trưởng phòng Xây dựng và Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (Sở Tư pháp), cho biết: Đối với những dự thảo có nội dung phức tạp, đơn vị phải tổ chức họp, xin ý kiến chuyên gia để bảo đảm chất lượng tham mưu.

Với sự chủ động và tinh thần trách nhiệm cao, đến nay, Sở Tư pháp đã rà soát, xử lý gần 600 trong tổng số 756 văn bản cần đối chiếu sau hợp nhất hai tỉnh; đồng thời tham mưu bãi bỏ những quy định không còn phù hợp, bảo đảm hệ thống văn bản của tỉnh mới vận hành thống nhất, đồng bộ và đúng tiến độ.

Riêng trong 6 tháng đầu năm 2026, Sở Tư pháp đã thẩm định 150 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, gồm 59 nghị quyết và 91 quyết định; tham gia góp ý gần 200 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật cùng hơn 500 dự thảo văn bản khác.

Khi những dự án trọng điểm được triển khai, nguồn vốn đầu tư được thu hút, các chính sách an sinh xã hội và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số đi vào cuộc sống, ít người biết rằng phía sau mỗi quyết sách là quá trình thẩm định, rà soát nghiêm túc của đội ngũ cán bộ tư pháp.