Đề nghị giải pháp đột phá hạn chế xe cá nhân

Trong xây dựng chiến lược, qui hoạch còn thiếu đồng bộ giữa phát triển kết cấu hạ tầng giao thông với qui hoạch phát triển đô thị, giữa kết cấu hạ tầng giao thông với kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội.

Ít đất cho giao thông, nhiều đất xây cao ốc

Trong khi tình trạng ùn tắc giao thông ngày càng nghiêm trọng, đặc biệt tại Hà Nội, TP.HCM, thì các cơ quan quản lý nhà nước vẫn tiếp tục cấp phép cho mở rộng cao ốc văn phòng, trung tâm thương mại... ở trung tâm TP mà không thấy trước hậu quả của việc tập trung cao độ người và phương tiện sẽ dẫn đến bài toán ùn tắc giao thông không có lời giải.

Theo Ủy ban Quốc phòng và an ninh Quốc hội, hiện quĩ đất dành cho giao thông tại VN chỉ 7 - 10%, Hà Nội và TP.HCM là 5 - 7%, trong khi hầu hết các nước dành cho giao thông từ 15 - 20%, có nước là 25%.

Về các tuyến đường cao tốc, nước ta chưa có tuyến đường cao tốc nào đúng nghĩa được đưa vào sử dụng. Hai tuyến đầu tiên được thiết kế và xây dựng theo tiêu chuẩn đường cao tốc (Sài Gòn - Trung Lương và Cầu Giẽ - Ninh Bình) đang được thi công với tiến độ rất chậm chạp. Nhiều tuyến quốc lộ, đường tỉnh, đường huyện bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng. Một số chính quyền địa phương còn giao đất, cho thuê đất, cho xây dựng công trình trong phạm vi hành lang an toàn giao thông. Việc đấu nối vào các tuyến đường giao thông rất tùy tiện.

Tình trạng ùn tắc giao thông tại Hà Nội và TP.HCM cũng được xác định có phần do sự phân luồng, phân tuyến, chu kỳ tín hiệu tại nhiều nút giao thông thiếu khoa học, chưa hợp lý. Ông Đào Trọng Thi - chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng Quốc hội - chỉ ra hàng loạt dẫn chứng về việc đấu nối các đường phụ vào đường chính không hợp lý.

Báo cáo giám sát cũng chỉ ra nhiều bất cập khác trong thực thi pháp luật về trật tự an toàn giao thông như phương tiện không đảm bảo điều kiện an toàn vẫn được dán tem kiểm định; phương tiện quá niên hạn vẫn còn lưu hành; chất lượng của một số trung tâm đào tạo, sát hạch lái xe còn hạn chế; hành vi tiêu cực trong một bộ phận lực lượng làm công tác bảo đảm việc chấp hành pháp luật về trật tự an toàn giao thông gây bức xúc trong dư luận xã hội, làm giảm uy tín đối với người tham gia giao thông và gây hội chứng "nhờn" chấp hành pháp luật về giao thông.

Giải pháp gì?

Trong số những kiến nghị đối với Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, Ủy ban Quốc phòng và an ninh Quốc hội cho rằng cần có giải pháp tích cực giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông ở Hà Nội và TP.HCM bằng cách hạn chế phương tiện giao thông cá nhân, phát triển phương tiện giao thông công cộng; tổ chức phân luồng, phân tuyến, điều chỉnh chu kỳ tín hiệu giao thông khoa học, hợp lý. Về lâu dài, cơ quan này đề nghị Chính phủ xây dựng chính sách có tính đột phá hạn chế phương tiện cá nhân theo phương án áp dụng thu phí đối với một số phương tiện cá nhân. Trong trường hợp vi phạm giao thông, ông Uông Chu Lưu, phó chủ tịch Quốc hội, đề xuất phương án chỉ cần giữ giấy tờ xe thay vì tạm giữ xe như hiện nay.